Đề thi Ngữ văn vào lớp 10 THPT Chuyên Hà Tĩnh 2019-2020

Đề thi văn vào lớp 10 năm 2019 THPT Chuyên Hà Tĩnh

Đề thi vào lớp 10 môn Văn 2019 của trường chuyên tỉnh Hà Tĩnh gồm 3 câu hỏi. Thời gian làm bài là 150 phút.

Chi tiết đề thi như sau:

Câu 1. (2.0 điểm)

MÓN NỢ KHÔNG THỂ ĐÒI 
(trích) 

Mẹ đi đằng trước, con lẽo đẽo theo sau, buổi chợ sớm mai thưa người nhưng chộn rộn vì những câu hỏi riu ran của thằng nhỏ. Mẹ ơi con cá gì mà có cái mỏ dài quá vậy, thằng con chỉ tay vào con... vịt, Phi. Nhưng khi mẹ trả lời đấy là con vịt, nỗ giãy nảy, con vịt phải có lông chứ. Dăng đặc sau đó là những cátự hỏi khác, tại sao con cá kia lại nằm im , vì sao nó chết, ai làm nó chết. Tại sao cọng rau này màu tín, cọng rau kia màu xanh. Mẹ vẫn nhẫn nại trả lời con và diễn đạt làm cho giản dị, dễ hiểu. Chỉ câu hỏi "Mẹ ơi tại sao người ta đem bán cá em bé? Sao người ta không cho cá em bé đi học mẫu giáo mà ăn thịt tụi nó làm chi, tội nghiệp...?", mẹ phải ngẩn ra rất lâu, phân vân tìm câu trả lời.

Nhưng không thể lờ đi, vì thằng con nước con mắt đầy xót thương nhìn ra, như chờ đợi, van xin, như cầu cứu. Trong cái thau gần đây nước hàng triệu con cả con (mà thằng nhỏ xem như bạn đồng trang lứa với nó) đang chen chúc nhau đớp không khí một cách tuyệt vọng. Lứa cánhỏ hơn đầu đũa ăn này thường là từ 15 đến 30 ngày tuổi, người ta gọi là rồng rồn. Hơi giống trẻ con, lúc mới chào đời rồng rồng có màu đỏ và ngả sang đen khi chúng lớn dần lên. Lúc ấy, chúng sẽ từ bỏ cái tên cúng cơm của mình, xúng xính với tên mới: cá lóc.

[...] Đây cũng là khoảng thời gian mẹ đi chợ, hay thấy lòng buồn rợn ngợp. Đâu chỉ là cá rồng rộng, cuối chợ cũng cả rông rộng Trên nền chợ đẫm nước, bên mở rau đông xanh non, là những con ếch, nhái đã bị lột da tuyệt vọng chắp tay lay lia lịa, ọc ạch nhảy trên mâm, na cái bụng đứng lặc lè. Ai cũng có thể nhìn thấy muôn vàn hạt trắng nhỏ lấm tấm bên trong. Dài theo lối đi, người ta bày bán mấy con cá lóc ốm nhom vật vở bên cạnh lũ cá rô, cũng lép kẹp, chỉ bụng là quá khổ vì phải bọc lấy trứng. Cá quãng này ăn không béo, nhiều nhớt, tanh, thịt cứng, dai nhách. Dường như bọn cả đã cố ép xác, tự làm mình xấu đi, già đi, nhếch nhác, xóa dấu của sự hấp dẫn để bảo vệ lũ con sắp chào đời nhưng cũng không thoát khỏi bàn tay của con người, khốn khó thay.

(Sống chậm thời @, Nguyễn Ngọc Tư - Lê Thiếu Nhơn, Nxb TN. 2006, tr.27,28,29) 

a. Xác định các phương thức biểu đạt của đoạn trích trên.

b. Chỉ ra và phân tích tác dụng của các biện pháp tu từ, các từ láy trong câu văn: “Trên nền chợ đảm nước, bên mớ rau đồng xanh non, là những con ếch, nhái đã bị lột da tuyệt vọng chắp tay lay lia lịa, ọc ạch nhảy trên mâm, na cái bụng đứng lặc lè”.

c. Em suy nghĩ gì về ý nghĩa của nhan đề “Món nợ không thể đòi”? 

Câu 2. (3.0 điểm)

CẬU BÉ QUẤY KHÓC VÀ ÔNG BỐ 

Khi Mark đi xe điện ngầm New York, có một cậu bé đang quấy khóc trên toa xe, còn người đàn ông có vẻ là cha nó lại ngồi yên một chỗ. Mọi người rất bất bình trước việc này, nhưng không ai dám nói ra. Mark ngôi thằng người lên và hỏi người đàn ông đó: "Anh không thấy là con anh đang làm ôn hay sao? Anh phải dỗ nó nín đi chứ!".

Người đàn ông lúc này mới sực tỉnh: "Xin lỗi! Mẹ của thằng bé vừa qua đời tại bệnh viện cách đây tai giờ, tôi đang nghĩ phải làm thế nào sau này, nên... thành thật xin lỗi ạ!”. Mark chợt thấy hỏi hận vì sự thiếu nhã nhặn của mình.

(9 bước rèn nhân cách, Kiều Văn - Thuần Nghi Oanh biên dịch, Nxb PN, 2009, tr.250)

Viết bài văn trình bày suy nghĩ của em về thông điệp cuộc sống được gọi lên từ câu chuyện trên. 

Câu 3. (2.0 điểm)

Bàn về truyện ngắn, có ý kiến cho rằng “Tầm vóc và sức hấp dẫn của tác phẩm phụ thuộc rất nhiều vào chi tiết nghệ thuật.

(Giáo trình Sáng tác Truyện ngắn, Văn Giá, Nxb LĐ, 2014, tr.68)

Em hiểu như thế nào về ý kiến trên? Bằng trải nghiệm đọc hiểu truyện ngắn trong chương trình Ngữ văn Trung học cơ sở, em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên.